Spółki na Cyprze

Prowadzenie działalności gospodarczej w dowolnej formie organizacyjnej na Cyprze może być atrakcyjne z punktu widzenia optymalizacji podatkowej.

Podatki na Cyprze należą do najniższych na świecie i tym samym zachęcają do prowadzenia działalności gospodarczej właśnie w tym kraju. Dodatkowym atutem inwestycji na Cyprze jest fakt, że nie traktuje się go jako typowego raju podatkowego, lecz jako państwo stosujące liberalną politykę podatkową. W konsekwencji znaczna część ograniczeń inwestycyjnych i obowiązków badania przeprowadzanych transakcji zostaje automatycznie wyeliminowana dzięki tej klasyfikacji.

Spółka na Cyprze

Stawka podatku dochodowego od osób prawnych od dochodów spółek mających na Cyprze siedzibę zarządu wynosi 10% dochodu. To znacznie mniej niż w Polsce. W naszym kraju obecnie ten sam podatek wynosi 19%. Dodatkowo zarząd spółki pozostaje również opodatkowany co tworzy obowiązek podwójnego opodatkowania.

Podobnie obniżony jest podatek dochodowy pobierany przez dyrektorów – czyli cypryjskich członków zarządów, posiadających podatkową rezydencję na terytorium tego kraju. Podatek od dywidend wypłacanych cypryjskim rezydentom, będącym wspólnikami tamtejszych spółek, wynosi 15%. Jeszcze bardziej interesująco przedstawia się opodatkowanie dywidend oraz części wypłat na rzecz dyrektorów nieposiadających rezydencji podatkowej tego kraju. Wypłaty takie zwolnione są z opodatkowania na Cyprze, a w konsekwencji podatek u źródła nie występuje.

Stosując powyższe zasady bardzo atrakcyjna podatkowo okazuje się rejestracja siedziby spółki np. w Nikozji. W praktyce wygląda to tak, że pod jednym adresem zakładanych jest tam po kilkaset podmiotów. Spółki te – zgodnie z ustawodawstwem cypryjskim – posiadać muszą na terenie Cypru swoje biuro (z reguły zminimalizowane do jednego telefonu – w Polsce tego typu przestrzenie do biura pracy wspólnej).

Odpowiednio spotkania zarządu i czynności strategiczne (zarządcze) prowadzone muszą być na Cyprze. Stąd też popularnym zawodem w Nikozji jest menadżer – posiadający cypryjską rezydencję, cieszący się nieposzlakowaną opinią i charakterem obywatel, zawodowo zajmujący się zasiadaniem w zarządach setek spółek z całego świata :).

Problem Ministerstwa Finansów

Gdyby opodatkowanie kończyło się na zwolnieniu z podatku dochodów uzyskiwanych na Cyprze, polscy przedsiębiorcy nie płaciliby podatku w ogóle. Polski ustawodawca rozlicza jednak przychody podmiotów faktycznie uzyskujących przysporzenie również z majątku zagranicznego. Zatem nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium Polski spowoduje opodatkowanie w kraju zysków (dochodów) wygenerowanych na Cyprze. I tu w grę wchodzą zasady unikania podwójnego opodatkowania, będące przedmiotem negocjacji ministra finansów.

Przykład optymalizacji

Spółka płaci podatek 10% w Nikozji, wypłaca dywidendę, która podlega rozliczeniu jako przychód krajowego udziałowca (z reguły 19% polskiego podatku dochodowego). Od zastosowania zasady unikania podwójnego opodatkowania zależy, o ile uda się faktycznie taki podatek obniżyć. Taka sama wypłata z polskiej spółki z siedzibą w Polsce podlegałaby rozliczeniu jako przychód z zysku osoby prawnej 19% podatkiem dochodowym.

Dywidendy, wynagrodzenie dyrektorów, licencje, odsetki

Zyski spółek (dywidendy wypłacane na ich rzecz) rozliczane są przy zastosowaniu zasady proporcjonalnego odliczenia. Podobnie ustala się podatek od należności licencyjnych pochodzących z Cypru oraz odsetek od kapitału tam zainwestowanego. W tradycyjnej formie zasada ta pozwala odliczać od podatku kwoty podatku zapłacone za granicą (proporcjonalnie do dochodów zarobionych za granicą). Gdyby przyjąć zatem, że spółka nie wygeneruje w Polsce zysku, a cały będzie generowany przez zakład zagraniczny – odliczeniu podlegać może cały podatek zapłacony w kraju źródła.

W przypadku Cypru sprawa wygląda jeszcze korzystniej. Otóż angielskie brzmienie polsko- cypryjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania wskazuje, że odliczeniu podlega nie tyle podatek zapłacony na Cyprze, lecz równowartość podatku, który mógłby być pobrany na Cyprze, gdyby nie występowało zwolnienie podatkowe.

Udziałowcy mają prawo obniżyć obliczany w Polsce podatek o kwotę podatku, której nigdy nie zapłacili, lecz która teoretycznie byłaby do zapłaty, gdyby pozostawali cypryjskimi rezydentami podatkowymi.

Podatek rzędu 19% obniża się zatem o 10% podatku cypryjskiego i wynosi 9% dochodu. W przypadku spółek powiązanych kapitałowo możliwe jest dodatkowe wyzerowanie podatku od dywidendy i całkowite zwolnienie dywidendy z opodatkowania (pozwalają na to przepisy dyrektywy parent subsadiary).

Optymalizacja wynagrodzeń dyrektorów spółek cypryjskich (członków zarządów, rad nadzorczych) idzie jeszcze dalej. Zastosowanie do tego kapitału zasady zwolnienia z progresją powoduje, że dochody mogą w Rzeczypospolitej pozostać zupełnie poza rozliczeniem podatkowym. Tzw. directors fee mechanizm zakłada obniżenie do minimum podatku od wynagrodzeń zagranicznych dyrektorów zarobkujących na Cyprze (por. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, 17.01.2011, sygn. akt IPPB2/415-947/10-2/MS1).

Strategie przenoszenia dochodów na Cypr

Cypryjski system podatkowy nie jest uznawany za raj podatkowy w związku ze skreśleniem go z listy systemów stosujących szkodliwą politykę podatkową. W konsekwencji spółki powiązane mogą dokonywać przenoszenia przychodów na Cypr, dowolnie budując politykę kosztową i nie martwiąc się koniecznością dokumentacji transakcji między podmiotami czy też rynkowością dokonywanych czynności.

Najpopularniejszą metodą optymalizacyjną jest świadczenie z Cypru usług doradczych na rzecz spółek z siedzibą w Polsce. Spółka polska generuje wówczas koszty, spółka cypryjska –przychody. Wysokie koszty w Polsce powodują, że dochód do opodatkowania zostaje w kraju wyeliminowany. Przeniesienie natomiast przychodu z usług doradczych na Cypr nie będzie tak odczuwalne ze względu na liberalny system podatkowy.

Na podobnej zasadzie działa system odsprzedaży składników majątku spółki cypryjskiej na rzecz podmiotów polskich. Zakup materiałów i środków trwałych następuje poprzez zagraniczny zakład uzyskujący bonifikaty na zakup. Odsprzedaż na rzecz polskiej spółki matki odbywa się już po cenie rynkowej. W konsekwencji powoduje to zwiększanie kosztów i alokację kapitału za granicą.

Temu samemu celowi służy budowa cypryjskich magazynów towarowych i sprzedaż towarów bezpośrednio z magazynu. Generowany przychód wystąpi w takim przypadku w zakładzie zagranicznym, a nie w polskiej siedzibie spółki.